Als concerncontroller bij de gemeente Alphen aan den Rijn pleit Dennis van der Graaf ervoor om in de paragraaf kapitaalgoederen in beeld te brengen wat de doelen van het vastgoed zijn en wat het op langere termijn gaat kosten.
Relevant voor financiële positie
Dennis: “Die informatie is heel relevant voor de financiële positie van gemeenten en in de paragraaf kapitaalgoederen vind ik die informatie vaak nog niet. Ik moet dan in de organisatie dieper op zoek naar welk vastgoed we hebben, welke herbouwwaarde het heeft en welk deel van het vastgoed wel of juist niet in de boeken staat omdat het uit reserves is gedekt of is afgeschreven.”
Kijk verder vooruit
“Nieuwe investeringen gaan in de toekomst tot kapitaallasten leiden. Woningcorporaties kijken in hun begroting 10 jaar vooruit. Gemeenten maar 4 jaar. Dat is voor vastgoed te kort”, zegt Dennis. “Het is voor de gemeenteraad relevant te weten hoeveel beslag het vastgoed in de toekomst op de begroting legt en hoeveel speelruimte er is voor ander beleid.”
Schijn bedriegt
Ook accountants en adviesbureau BDO concludeert in haar rapport over de financiële gezondheid van lokale overheden (Schijn bedriegt, januari 2026) dat veel kosten niet zichtbaar zijn in de begroting van gemeenten. Dennis: “Voordat we écht gaan bouwen, zijn we al jaren bezig. Van de projecten waar we nu over nadenken, gaan we de kapitaallasten pas over 8 jaar merken. Daar moeten we in onze besluiten nu al rekening mee houden en een strategie bedenken hoe we die kosten over 8 jaar gaan dekken."
Betere cijfers, meer inzicht
BDO constateert in haar onderzoek ook dat de cijfers van gemeenten verschillende grondslagen bevatten. De noodzakelijke investeringen zijn niet eenduidig in de begrotingen opgenomen en soms zelfs helemaal niet. In Bouwstenen-verband streven we ernaar om de kosten voor vastgoed meer eenduidig in de begroting te laten zien en burgers en raad ook een indicatie te geven van de (stabiele) kapitaallasten op langer termijn. Daarvoor hebben we een handreiking opgesteld, een cursus gemaakt en loven we jaarlijks een prijs uit aan de gemeente die het meeste inzicht geeft. Goed om hier nu alvast mee te beginnen en ook goed als de gemeenteraad en accountants hierom vragen.
Meedoen? Heel goed.Begin nu aan een betere begroting in je eigen gemeente en meld je gemeente in oktober 2026 voor de prijs aan.
Sluit je als gemeente aan als partner en bij het netwerk voor Chefs Vastgoed (G40), Vastgoedmanagers en/of Financiële Experts. Daarin helpen we elkaar vooruit bij het inzichtelijk maken van de doelen en kosten van het maatschappelijk vastgoed (in de begroting) en is je gemeente beter voorbereid op de toekomstige financiële impact van de vernieuwingsopgave. |
|
Meer informatie
- Video: Dennis over inzicht kapitaallasten langere termijn (2026)
- Publicatie: Handreiking paragraaf kapitaalgoederen, Begroten en verantwoorden gemeentelijke gebouwen (Bouwstenen, november 2024)
- Rapport: Schijn bedriegt: gemeentefinanciën blijven kwetsbaar ondanks positieve cijfers (BDO, januari 2026)
- Cursus: Slim en programmatisch sturen op maatschappelijk vastgoed
- Bericht: De begrotingsprijs (Bouwstenen, oktober 2025)
